Kim Cương (sinh ngày 25 tháng 1 năm 1937) là một nghệ sĩ sân khấu Việt Nam. ➤ SỰ NGHIỆP Nghệ sĩ Nhân dân Kim Cương là một nghệ sĩ nổi tiếng người Việt Nam. Bà được mệnh danh là "Kỳ nữ" trong giới sân khấu Việt Nam và được Trung tâm Sách Kỷ lục Việt Nam chính thức xác nhận kỷ lục là "Nghệ sĩ viết nhiều kịch bản kịch nói nhất Việt Nam". ➤ THÂN THẾ Nghệ sĩ Kim Cương có tên họ đầy đủ là Nguyễn Thị Kim Cương. Theo soạn giả Nguyễn Phương, bà sinh ngày 25 tháng 1 năm 1937, tại Cửa Thượng Tứ, thành phố Huế. Thân phụ của bà là ông Nguyễn Phước Cương thuộc dòng dõi hoàng đế Thành Thái, ông Cương vốn là bầu gánh hát Đại Phước Cương, và thân mẫu của bà là nghệ sĩ Nhân dân Bảy Nam. Bà có người anh ruột là danh hài Ngọc Trai và em gái ruột tên là Kim Quang. Sinh ra trong gia đình nghệ thuật, bà cố, bà nội và cha ruột đều làm bầu gánh, bên mẹ có 11 người cậu dì thì 4 người nổi danh là Năm Phỉ, Bảy Nam, Chín Bia, Mười Truyền, bà đến với sân khấu từ lúc mới sinh được 18 ngày tuổi trong vai con của Quan Âm Thị Kính. Với "vai diễn" đầu đời này, bà được vinh hạnh "diễn" trong dịp mừng thất tuần của Đức Tiên Cung Dương Thị Thục - mẹ của Vua Khải Định với "đạo cụ" là một bình sữa. ➤ NHỌC NHẰN CON ĐƯỜNG NGHỆ THUẬT Sự nghiệp diễn xuất đến sớm, bà nhanh chóng trở thành đào non trong đoàn Đại Phước Cương, cùng cha mẹ và các thành viên trong đoàn đi lưu diễn khắp nơi. Vai diễn chính thức đầu tiên của bà là vai Na Tra trong vở "Na Tra lóc thịt", do chính mẹ bà viết kịch bản. Bà nổi tiếng trong những vai kịch buồn rơi nước mắt hay những vai dí dỏm. Giữa thập niên 1950, ký giả Nguyễn Ang Ca đặt biệt hiệu "kỳ nữ" cho bà, từ đó dân chúng biết đến danh hiệu Kỳ nữ Kim Cương. Bà từng soạn nhiều kịch bản kịch nói với bút danh Hoàng Dũng, nổi tiếng với kịch bản Lá sầu riêng (1963), về sau từng đi tu nghiệp Bulgaria ngành đạo diễn. Ngoài ra, bà còn làm Phó Chủ tịch Hội Bảo trợ người tàn tật, trẻ em khiếm thị, trẻ em mồ côi Thành phố Hồ Chí Minh. Bà cũng là Phật tử với pháp danh Từ Huệ. ➤ TÌNH CẢM VỚI NHÀ THƠ BÙI GIÁNG Bùi Giáng có tình cảm với Kim Cương khi bà mới 19 tuổi. Ông tỏ tình với bà nhưng không thành vì bà thấy ông có vẻ bất bình thường. Sau đó, Bùi Giáng vẫn giữ tình cảm với bà trong suốt cuộc đời ông. Cả đời Bùi Giáng chỉ nhớ mỗi số điện thoại nhà của Kim Cương, khi ông làm náo loạn trật tự, bị công an "hỏi thăm" cũng chỉ biết đọc lên số điện thoại này; lúc bị ngã xe vào cấp cứu bệnh viên, tỉnh lại cũng mang số điện thoại ra để trả lời bác sĩ. ➤ VIẾT HỒI KÝ Ngày 10 tháng 5 năm 2016, Kim Cương đã ra mắt cuốn hồi ký của bà "Sống cho người – sống cho mình". Bà có ý định viết hồi ký từ năm 1973 nhưng do nhưng do gặp nhiều trở ngại cuốn hồi ký bị bỏ dở, 40 năm sau hồi ký mới chính thức ra mắt độc giả. ➤ CÁC KỊCH BẢN DO HOÀNG DŨNG (KIM CƯƠNG) VIẾT Lá sầu riêng Dưới hai màu áo Trà hoa nữ Tôi làm mẹ Vực thẳm chiều cao Bông hồng cài áo ➤ PHIM ẢNH Lòng nhân đạo Ngọc Bồ Đề (1956) Bích câu kỳ ngộ Lưu Bình – Dương Lễ (1957) Lý Chơn Tâm cỡi củi Ám ảnh Đôi mắt huyền (1960) Bẽ bàng (1961) Mưa rừng (phim) (1962) Loan mắt nhung (1970): Biển động (1971) Mưa trong bình minh (1972) Chiếc bóng bên đường (1973) Tứ quái Sài Gòn (1973) Người chồng bất đắc dĩ (1974) Đất khổ (1974) Nhạc lòng năm cũ Lá sầu riêng (1993) Trà hoa nữ (1994) Nụ hôn đầu xuân Phụng Nghi Đình Giọt máu rơi Dưới hai màu áo Người tình trễ xe Sắc hoa màu nhớ (1993) Huyền thoại mẹ Người mua hạnh phúc Trương Chi – Mỵ Nương (Wikipedia) **Ca khúc gắn liền tên tuổi:** Quan Âm Thị Kính, Phụng Nghi Đình, Giai Nhân Và Ác Quỷ, Na Tra Lóc Thịt…